بابا صفرى

309

اردبيل در گذرگاه تاريخ ( فارسى )

اطراف محلى كه او آواز ميخواند گرد ميآمدند . ( ص 178 ) « 1 » انتقادات ديگر : 1 - مشخص نبودن زمان و مكان - چارچوب زمانى و مكانى خيلى از مطالبى كه در كتاب آمده مشخص نيست : مؤلف مطالبى را ذكر مىكند كه براى خواننده معلوم نيست مربوط بكدام نقطه از كشور است مثلا عبارت : راه اردبيل بر بردعه و مركز اران چنين است » ( ص 23 ) معلوم نيست . بردعه در كجاى كشور قرار گرفته و اران در كدام نقطهء آن واقع شده است . متأسفانه نقشه هم ضميمهء كتاب نيست . در كتاب مزبور برحسب استفاده از منابع ، تاريخ متفاوتى ذكر شده بعضى از تاريخها هجرى قمرى و برخى هجرى و برخى ميلادى مىباشد . مؤلف در استفاده از بعضى از منابع مهم مربوط باردبيل غفلت كرده است . سفرنامهء پيترو دولاواله كه در زمان شاه عباس باردبيل آمده و ترجمهء آن دو سال پيش چاپ شده همچنين سفرنامهء ابراهيم بيك كه در آغاز مشروطيت باردبيل مسافرت كرده و مشاهدات خود را از قلعهء اردبيل ذكر كرده است از جمله كتابهاى خوب و با ارزش است كه متأسفانه مؤلف به اين كتابهاى مهم مراجعه نكرده است . « 2 » علاوه بر اينها كتاب پر است از تكرار مكررات . فصل سوم كتاب با استفاده از نوشته‌هاى مورخان داخلى و خارجى برشتهء تحرير درآمده عين نوشته‌هاى آنان در فصل چهارم تكرار شده است . بعضى از عبارات در چند جاى مختلف كتاب عينا نقل شده مثلا در اين نوشتهء اصطخرى : « بازار اردبيل به شكل صليب است و چهار دروازه دارد و مسجد جامع در وسط صليب قرار دارد . » در صفحات 55 و 111 همچنين نوشتهء خواندمير در كتاب حبيب السير « . . . در بيرون اردبيل سنگى است

--> ( 1 ) - توضيح از طرف مؤلف : اهتزاز هوا بر اثر امواج صوتى و اثر آنها در اشياء امرى نيست كه بتوان انكار نمود ما خود در اينمورد با بعضى از مطلعين علم فيزيك هم مذاكره كرديم و آنها چنين امكانى را نفى نكردند . ( 2 ) - بكتابهاى موردنظر نقدنويس محترم مراجعه شده ولى نوشته‌هاى آنها بيشتر مربوط بمباحثى بوده است كه در آن جلد از كتاب عنوان نشده است .